opdar blog

Notre Dame de Paris, plein soleil, harmonie bleue

Wpisy z okresu: 6.2006

W lecie 2005 pomagałem znajomemu przeprowadzić się w okolice Burges i przewożąc meble zainteresowałem się jednym miasteczkiem. Wydawało sie posiadać dużo zabytków. Z przewodnika wynikało, że to Etampes, więc 1 stycznia wyskoczyłem tam. Miałem racje,bo miasteczko jest obowiązkowe do zwiedzania, nie miałem szczęścia, bo lało. Poza tym byłem rano w niedziele rano, a wszytsko tam jest pootwierane w niedziele między 14 a 18-tą, więc nie mam prawie żadnych zdjęć wnętrz. Na początku tego tysiąclecia Etampes było miastem królewskim i w czasach Roberta Pobożnego w zbudowano tu zamek. W latach 1201-12 przebywała tu przymusowo żona Filia II Augusta, Ingeburga. Król Francji poślubił tą prześliczną księżniczkę duńśką w Amiens w 1193, spedził z nią noc, a nastepnego dnia podczas jej koronacji zbladł i zaczął się trząść. Po ceromonii oświadczył, że małżeństwo jest nieważne. Jego biskupi wydali werdykt jaki chciał. Ingeburga uważała, że małżenstwo jest prawomocne, wiec praktycznie została uwięziona w klasztorze Saint-Maurices-des-Foses. Filip August ożenił sie powtornie z Agnieszką z Meranu, jednak papież Innocenty II uznał małżeństwo z Dunką ważne i obłożył Francję interdyktem z powodu bigamii króla. Sprawa ciągnęla sie latami, a rozwiązała ją smierć Agnieszki. Kompromisowo król Francji uznał Ingeburgę za żonę, a papież uznał jego dzieci i Agnieszki za legalne. Z zamku pozostał super ciekawy donżon, (tour de) Guinette położony nad stacją RER-u. Posiada rzadko spotykany kształt, jakby czterech wież złączonych. Ciekawa sprawa, że znajdują sie tu cztery duże kościoły z XII w. Saint Martin
Saint Gilles ufundowany w 1123 miał szczeście, ze jego wspaniała fasada zachodnia została oszczędzona podczas bombardowań w 1944. Tak pisze przewodnik, bo dla mnie fasada jak fasada.
Saint Basile ma dużo cech romańskich zwłascza w dzwonnicy i fasadzie. Nawa zostałaprzebudowana w XV wieku, kaplice boczne i portal dodane w renesansie.

Notre Dame du Fort robi wrażenie fortecy- stąd zapewne nazwa. Romańska dzwonica wznosi się nad przedsionkiem. Rzeźby portalu południowego przepominają Chartres.
Z 1514 roku pochodzi budynek merostwa z fasadą płomienistą (flamboyante) i oktogonalną wieżyczką. znajduje się w nim muzeum lokalne,posiadające m. in. romański „grille” – nie wiem – krate ruszt, klucz – ze znajdującego się 3,5 km dalej opactwa w Morigny.
Gdy czytam ksiązki z historii francji cały czas przewijają sie hrabiowie d’Etampes jako ważni uczesticy dziejów. Franciszek II,książe Bretanii sprawował te funkcje przed wstąpieniem na tron. Póżniej tytuł ten nosił Saint-Pol, w czasach panowania Karola VII, prawa ręka i drugi następca księcia Burgundii, za Ludwika XI konetabl. Franciszek I wyniósł Etampes do rangi księstwa (duche)nadając je mężowi najsłynniejszej metresy Anny de Pisseleu, stąd zwanej d’Etampes. Piekny dom zbudowany w 1538 został niedawno dla celów marketingowych nazwany jej nazwiskiem, choc nie miała w nim nic wspólnego. Duchesse robiła swoje przez ponad 20 lat, tak że na łożu śmierci Franciszek przestrzegał syna,żeby nie robił tego samego błędu i nie pozwalał rządzić kochance. Faktycznie ostatnie lata tego króla to rywalizacja miedzy klanem Anny de Pisseleu i klanem kochanki nastepcy, przyszłego Henryka II, Diany de Poitiers. Co ciekawe Diana de Poitiers była starsza od duchessy d’Etampes. Jednak wraz ze śmiercią Franciszka I, zwyciężczynią okazała się kochanka jego syna, a Pisseleu, pozbawiona prawie wszystkich tytułow spedzała czas w areszcie domowym. W Etampes znajduje się też Hotel de Diane de Poitiers. Przewodnik datuje go na 1554 i pisze o zdobiących go rzeźbach Jeana Goujon. Jednak czytając biografie Anny de Poitiers nie znalazłem żadnej wzmianki o nim. Wyglada zresztą obskurnie; mieści się w nim biblioteka.>

zawdzięcza swą nazwę klasztorowi ufundowanemu przez Poberta Pobożnego około 1000 roku i poświeconemu Germanowi, biskupowi Paryża z VI w. W XII wieku Ludwik Gruby zarządził wzniesienie w tym z natury obronnym miejscu bastionu zabezpieczającego stolicę od zachodu. W 1346, syn Edwarda III, Czarny Książe, zajął i spalił zamek. W 20 lat później Karol V odbudował go, ale Anglicy powrócili… Saint-Germain-en-Laye pozostało opuszczone aż do czasów Franciszka I, który pokochał to miejsce i odbudował zamek w stylu renesansowym na średniowiecznych fundamentach. Dla Henryka II było tu za ciasno więc zdecydował wybudować nowy pałac, bliżej skraju tarasu. Ukończony za Henryka IV był podobno prześliczny. Podobno, bo król Słońce preferujący to miejsce przed przenosinami do Wersalu, wolał stary zamek Franciszka I. Nowy był zaniedbywany i popadał w ruinę, aż pod koniec XVIII w. wyburzono go; ocalał tylko niewielki Pawilon Henryka IV (ten biały na drugim zdjęciu). Pawilon znajduje się na skraju Małego Tarasu, z którego ropościera się wspaniały widok na Sekwanę i La Defense w Paryżu. Duży Taras rozciągniety na 2,5 km na północ od Małego, ukończono w 1673. Na końcu znajduje sie jakiś Ośmiobok i zagroda królewska z czasów kiedy Saint Germain było miejscem polowań i pałacyk myśliwski (Chateu du Val). Nie doszedłem tam, nie widziałem. Dalej sie rozciągał wspaniały las, którego część przyzamkową Ludwik XIV przemienił w zachwycający park. Tak mówią, bo mnie tam nie zachwycił… W starym Zamku mieszkał Jakub II, wygnany król angielski. Za rewolucji mieściło się tu więzienie, później kolejno koszary, poprawczak i szkoła kawalerii. W koncu, za Napoleona III, odnowiono go i umieszczono tu Musee des Antiquites Nationales. Stary Zamek jest nieregularnym pięciobokiem. Dolna część zamku, z kamienia, jest średniowieczna, górna, przeważnie z cegły, renesansowa.
Po stronie północno- zachodniej znajduje sie donżon Karola V, a na nim małe obserwatorium. Niestety, nie wzbudził mojego zainteresowania i na widać tylko fragment jego partii dolnej na zdjeciu z lewej. Charakterystycznym elementem ściany północnej, widocznej za donżonem jest „loggia”. Skupiony byłem bardziej na fosie, wiec trzeba wytężyć wzrok na powiekszeniu,żeby ją zobzczyć. Na południu kaplica wzniesiona przez Ludwika IX, lekka i elegancka; niestety jej rozeta została zniszczona przy późniejszych przebudowach.
Do kaplicy wchodzi sie przez wejście w murze z czasów Filipa Augusta (1180-1223). W zamku znajduje sie muzeum starożytności narodowych zawierające eksponaty z czasów prehistorycznych oraz okresów celtyckiego, rzymskiego i merowińskiego. Niestety na zwiedzanie się wybrałem 1 maja 2005,i zamek był zamkniety. Drugi raz wybrałem się w lipcu, alez powodu rozładowania się baterii nie zrobiłem żadnych zdjęć. W sumie byłem rozczarowany. Muzeum to tylko kilka salek. Wrażenie zrobiło na mnie tylko uzbrojenie Galów z brązu z VII w.p.n.e. Było niezwykle kunsztowne. Poza tym chciałem zobaczyć uzbrojenie Franków. I byla tam tego jedna salka, więc będę musiał pojechać i pocykać, bo juz zapomniałem co widziałem
Inne atrakcje miasteczka to położony obok zamku kościół parafialny (klasycystyczny), gdzie pochowany został Jakub II, muzeum municypialne z flamandzkimi płótnami m.in. „Escamoteur” Boscha, muzeum malarza Maurice Denis (możliwe, że to jedno muzeum).


  • RSS